คู่มือเลือกซื้อฉบับช่างติดตั้ง คำนวณให้ถูก ไม่ซื้อเกิน ไม่ซื้อขาด ตั้งแต่รุ่นมาตรฐาน ICT ถึง 10kVA
UPS ที่เหมาะสมไม่ได้ดูแค่ตัวเลข VA บนหน้ากล่อง แต่ต้องพิจารณาทั้งกำลังไฟจริงของอุปกรณ์ ประเภทโหลด ระยะเวลาสำรอง และรูปแบบการติดตั้ง หากคำนวณต่ำเกินไป UPS อาจโอเวอร์โหลดหรือสำรองไฟได้ไม่นาน แต่หากเลือกสูงเกินความจำเป็นก็ทำให้งบประมาณบานปลาย คู่มือนี้จะช่วยให้ช่างติดตั้งและผู้ดูแลระบบเลือกขนาด UPS ได้พอดีกับงาน ตั้งแต่คอมพิวเตอร์และระบบ CCTV ไปจนถึง Server และตู้สื่อสารขนาดใหญ่
1) ปัญหาที่ช่างและลูกค้าเจอบ่อยที่สุด
คำถามเรื่อง UPS ที่ค้นหากันมากที่สุดและตอบยากที่สุด มักวนอยู่กับเรื่องเดิม ๆ:
- "UPS 1000VA ใช้ได้กี่นาที / ใช้กับคอมได้กี่เครื่อง?"
- "ต้องซื้อกี่ VA ถึงจะพอ ไม่ให้ซื้อเกินหรือขาด?"
- "VA กับ Watt ต่างกันยังไง ทำไมเลขไม่เท่ากัน?"
- "ซื้อ VA สูงแล้ว ทำไมไฟยังหมดเร็ว?"
- "งานราชการต้องใช้ UPS มาตรฐานอะไร (ICT / มอก.)?"
ต้นเหตุของความสับสนคือคนส่วนใหญ่เลือก UPS จาก "ตัวเลข VA อย่างเดียว" ทั้งที่จริง ๆ ต้องดู 3 อย่างพร้อมกัน คือ โหลด (Watt) · แบตเตอรี่ (เวลาสำรอง) · รูปแบบการติดตั้ง บทความนี้จะสรุปให้จบในหน้าเดียว
2) VA กับ Watt ต่างกันยังไง (ต้องเข้าใจก่อนเลือก)

UPS จะระบุ 2 ค่าเสมอ เช่น "1000VA / 600W":
- | VA (Volt-Ampere) = กำลังไฟรวม (ตัวเลขการตลาดที่มักโชว์ใหญ่ ๆ)
- | Watt (W) = กำลังไฟจริงที่จ่ายได้ (ตัวเลขที่สำคัญกว่า ใช้เทียบกับโหลดจริง)
ความสัมพันธ์คือ Watt = VA × Power Factor (โดยทั่วไป PF = 0.6–0.9) หรือคิดกลับ:
VA ที่ต้องการ ≈ วัตต์รวมของอุปกรณ์ × 1.4 — ใช้ตัวเลขนี้เป็นจุดเริ่มคำนวณได้เลย
ระวัง: อย่าดูแค่ VA — ต้องเช็กว่า "Watt" ของ UPS มากกว่าวัตต์รวมของอุปกรณ์ที่จะต่อ มิฉะนั้นถึง VA จะสูงแต่จ่ายไฟจริงไม่พอ UPS จะตัด (Overload)
3) สูตรคำนวณ 3 ขั้น — เลือกขนาดให้พอดี
ขั้นที่ 1 — รวมวัตต์อุปกรณ์ทั้งหมด ที่จะต่อเข้า UPS (ดูจากป้ายหลังเครื่อง/สเปก)
ขั้นที่ 2 — แปลงเป็น VA ขั้นต่ำ โดยคูณด้วย 1.4
ขั้นที่ 3 — เผื่อขยาย 20–30% เพื่อไม่ให้ UPS ทำงานเต็มพิกัด (ยืดอายุแบต + รองรับอุปกรณ์เพิ่มในอนาคต)
| ตัวอย่างงาน | โหลดรวม (W) | × 1.4 = VA | เผื่อแล้วเลือก |
|---|---|---|---|
| คอม 1 เครื่อง + จอ + Router | ~350 W | ~490 VA | 800VA–1kVA |
| ตู้กล้อง CCTV เล็ก (NVR + สวิตช์ PoE + กล้อง) | ~600 W | ~840 VA | 1–2kVA |
| ตู้ Rack เล็ก (สวิตช์ + NVR + Media Converter) | ~1,200 W | ~1,680 VA | 2–3kVA |
| Server 1–2 ตัว + Storage + สวิตช์ | ~2,500 W | ~3,500 VA | 5kVA |
| ตู้สื่อสาร/ห้อง Server ขนาดกลาง | ~6,000 W | ~8,400 VA | 10kVA |
เรื่องเวลาสำรองไฟที่หลายคนเข้าใจผิด: VA สูงขึ้น "ไม่ได้" แปลว่าไฟอยู่นานขึ้นเสมอ — เวลาสำรองไฟขึ้นกับ ความจุแบตเตอรี่ (Ah) และ โหลดที่ต่อจริง ถ้าต้องการสำรองนานเป็นชั่วโมง ต้องเลือกรุ่นที่ ต่อแบตเสริม (Extended Battery) ได้ ไม่ใช่แค่เพิ่ม VA
4) ตารางเลือกขนาด UPS — ตั้งแต่มาตรฐาน ICT ถึง 10kVA

| ขนาด | เหมาะกับงาน | รูปแบบ | ประเภทที่แนะนำ |
|---|---|---|---|
| มาตรฐาน ICT / มอก. (800VA–1kVA) |
งานราชการ/ประมูล, คอมสำนักงาน, จุดขายเล็ก — ต้องผ่านเกณฑ์ราคากลาง ICT และ มอก.1291 | ตั้งพื้น | Line Interactive |
| 1 kVA | คอม 1–2 เครื่อง, กล้อง 4–8 ตัว + NVR, จุด Access | ตั้งพื้น | Line Interactive |
| 2 kVA | ตู้ CCTV กลาง, สวิตช์ PoE + NVR หลายตัว | ตั้งพื้น / Rack | Line Interactive / True Online |
| 3 kVA | ตู้ Rack เล็ก–กลาง, ระบบเครือข่ายสาขา | ตั้งพื้น / Rack | True Online (แนะนำ) |
| 5 kVA | Server + Storage, ห้อง IT ขนาดเล็ก | Rack / ตั้งพื้น | True Online |
| 10 kVA | ตู้สื่อสาร, ห้อง Server, งานที่ห้ามดับเด็ดขาด | Rack / ตั้งพื้น | True Online |
งานภาครัฐ: มองหา UPS ที่ระบุ มอก.1291-2553 / มอก.1291-2555 และผ่านเกณฑ์คุณลักษณะพื้นฐานครุภัณฑ์ (ICT) เพื่อให้ยื่นประมูล/เบิกจ่ายได้
5) ตั้งพื้น (Tower) หรือ ติดตั้ง Rack — เลือกแบบไหน

- วางกับพื้น/โต๊ะได้ทันที ไม่ต้องมีตู้
- เหมาะกับสำนักงาน จุดกล้อง ร้านค้า หน้างานทั่วไป
- ราคาคุ้ม ติดตั้งง่าย
- ยึดในตู้ Rack 19 นิ้วเป็นระเบียบ
- เหมาะกับห้อง Server, ตู้สื่อสาร, Data Center เล็ก
- บางรุ่น (เช่น Pure Sinewave) ติดได้ทั้ง Tower และ Rack
ถ้าติดตั้งในตู้ Rack อย่าลืมเผื่อพื้นที่ U และการระบายความร้อน — อ่าน ตู้ Rack คืออะไร สำคัญอย่างไรในระบบ
6) Line Interactive vs True Online — เลือกให้ตรงงาน
| หัวข้อ | Line Interactive | True Online (Double Conversion) |
|---|---|---|
| การป้องกัน | ปรับแรงดัน (AVR/Stabilizer) มีสวิตช์สลับ | แปลงไฟ 2 ชั้นตลอดเวลา ไฟขาออกนิ่งสุด |
| เวลาสลับตอนไฟดับ | มีช่วงสลับสั้น ๆ (ms) | 0 วินาที (ไม่มีสะดุด) |
| เหมาะกับ | คอม, กล้อง, งานทั่วไป, งบจำกัด | Server, ระบบสำคัญ, ไฟไม่นิ่ง, งานห้ามดับ |
| ราคา | ประหยัดกว่า | สูงกว่า (คุ้มกับความเสถียร) |
สรุปง่าย ๆ: งานทั่วไป/งบจำกัด → Line Interactive · งานที่ห้ามดับหรือไฟไม่นิ่ง (Server, ตู้สื่อสารหลัก) → True Online
7) แนะนำตามยี่ห้อ (APC / Delta / Zircon)

BISMON จัดจำหน่าย UPS ครบ 3 ยี่ห้อหลัก ครอบคลุมตั้งแต่รุ่นมาตรฐาน ICT ถึงระดับ 10kVA — คลิกเลือกดูตามยี่ห้อและกลุ่มรุ่นที่ต้องการได้เลย:
แบรนด์ระดับโลก เด่นที่ความน่าเชื่อถือและซอฟต์แวร์จัดการ เหมาะกับงานสำนักงานถึงองค์กร มีทั้งแบบตั้งพื้นและ Rack
แข็งแรงด้านงานอุตสาหกรรมและ Data Center ทนทาน เหมาะกับงานที่ต้องการความเสถียรระดับ True Online และกำลังไฟสูง
คุ้มค่า มีรุ่นครบตั้งแต่ Line Interactive ถึง True Online และ Pure Sinewave ผ่านมาตรฐาน มอก.1291 เหมาะกับงานติดตั้งทั่วไปถึงงานราชการ มีทั้งตั้งพื้นและ Rackmount
ดูภาพรวมทั้ง 3 ยี่ห้อได้ที่ บทความ เครื่องสำรองไฟ UPS ยี่ห้อ APC, Delta, Zircon
8) เช็คลิสต์ก่อนซื้อ + คำถามที่พบบ่อย
- | รวมวัตต์อุปกรณ์จริง แล้ว เผื่อ 20–30% (อย่าเลือกให้ UPS ทำงานเต็มพิกัด)
- | เช็ก Watt ของ UPS ให้มากกว่าโหลดจริง (ไม่ใช่ดูแค่ VA)
- | ต้องการสำรองไฟนาน → เลือกรุ่น ต่อแบตเสริมได้
- | ติดในตู้ 19 นิ้ว → เลือกรุ่น Rackmount และเผื่อ U + ระบายความร้อน
- | งานสำคัญ/ไฟไม่นิ่ง → True Online · งานราชการ → มี มอก./ผ่านเกณฑ์ ICT
- | ต่อ UPS คู่กับ Surge Protection เพื่อป้องกันไฟกระชากจากภายนอกเพิ่มอีกชั้น
9) สเปกมาตรฐาน ICT (TOR) สำหรับงานราชการ — คัดลอกไปใช้ได้เลย
อ้างอิง "เกณฑ์ราคากลางและคุณลักษณะพื้นฐานการจัดหาอุปกรณ์และระบบคอมพิวเตอร์ ฉบับเดือนมีนาคม 2566" (กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม) หมวดเครื่องสำรองไฟฟ้า (ข้อ 013) มีทั้งหมด 5 รายการ — ใช้เขียน TOR / เอกสารจัดซื้อจัดจ้างได้เลย
| รายการ | ขนาด | กำลังไฟขาออก (ขั้นต่ำ) | สำรองไฟขั้นต่ำ | ราคากลาง |
|---|---|---|---|---|
| 013.001 | 800 VA | 800 VA (480 W) | ไม่น้อยกว่า 15 นาที | 2,500 บาท |
| 013.002 | 1 kVA | 1 kVA (600 W) | ไม่น้อยกว่า 15 นาที | 5,700 บาท |
| 013.003 | 2 kVA | 2 kVA (1,200 W) | ไม่น้อยกว่า 5 นาที (Full Load) | 11,000 บาท |
| 013.004 | 3 kVA | 3 kVA (2,100 W) | ไม่น้อยกว่า 5 นาที (Full Load) | 32,000 บาท |
| 013.005 | 10 kVA (3 เฟส) | 10 kVA (8,000 W) | ไม่น้อยกว่า 10 นาที (Full Load) | 270,000 บาท |
คุณลักษณะพื้นฐาน (คัดลอกลง TOR ได้):
ขนาด 800 VA (013.001)
• มีกำลังไฟฟ้าขาออก (Output) ไม่น้อยกว่า 800 VA (480 Watts)
• สามารถสำรองไฟฟ้าได้ไม่น้อยกว่า 15 นาที
ขนาด 1 kVA (013.002)
• มีกำลังไฟฟ้าขาออก (Output) ไม่น้อยกว่า 1 kVA (600 Watts)
• สามารถสำรองไฟฟ้าได้ไม่น้อยกว่า 15 นาที
ขนาด 2 kVA (013.003)
• มีกำลังไฟฟ้าขาออก (Output) ไม่น้อยกว่า 2 kVA (1,200 Watts)
• มีช่วงแรงดันไฟฟ้า Input (VAC) ไม่น้อยกว่า 220 +/-20%
• มีช่วงแรงดันไฟฟ้า Output (VAC) ไม่มากกว่า 220 +/-10%
• สามารถสำรองไฟฟ้าที่ Full Load ได้ไม่น้อยกว่า 5 นาที
ขนาด 3 kVA (013.004)
• มีกำลังไฟฟ้าขาออก (Output) ไม่น้อยกว่า 3 kVA (2,100 Watts)
• มีช่วงแรงดันไฟฟ้า Input (VAC) ไม่น้อยกว่า 220 +/-25%
• มีช่วงแรงดันไฟฟ้า Output (VAC) ไม่มากกว่า 220 +/-5%
• สามารถสำรองไฟฟ้าที่ Full Load ได้ไม่น้อยกว่า 5 นาที
ขนาด 10 kVA ระบบไฟฟ้า 3 เฟส (013.005)
• มีกำลังไฟฟ้าขาออก (Output) ไม่น้อยกว่า 10 kVA (8,000 Watts)
• มีช่วงแรงดันไฟฟ้า Input (VAC) แบบ 3 เฟส ไม่น้อยกว่า 380 +/-20%
• มีช่วงแรงดันไฟฟ้า Output (VAC) ไม่มากกว่า 220 +/-1%
• สามารถสำรองไฟฟ้าที่ Full Load ได้ไม่น้อยกว่า 10 นาที
ตัวเลขข้างต้นอ้างอิงฉบับเดือนมีนาคม 2566 — เกณฑ์ราคากลาง ICT มีการปรับปรุงเป็นรอบ ๆ ก่อนใช้จริงควรตรวจสอบฉบับล่าสุดที่เว็บกระทรวงดิจิทัลฯ (mdes.go.th) อีกครั้ง · UPS ของ BISMON ทั้ง 3 ยี่ห้อมีรุ่นที่ผ่าน มอก.1291 และสเปก ICT รองรับงานราชการ — สอบถามรุ่นที่ตรงสเปกได้ที่ทีมงาน

บทความที่เกี่ยวข้อง: UPS ยี่ห้อ APC/Delta/Zircon · Surge Protection ป้องกันไฟกระชาก · ตู้ Rack คืออะไร
Recomended Article : บทความอื่นที่คุณอาจสนใจ
๐ สินค้าใหม่แนะนำ! 48 Port 1 U Blank Patch panel 19 inch
๐ การติดตั้ง Closure Fiber และ Loop สายไฟเบอร์ออฟติก บนเสาไฟฟ้า
๐ ความสำคัญของ Surge Protector สำหรับงานกล้อง CCTV
๐ IP Grade สำหรับ Industrial Ethernet Switch outdoor มีกี่แบบ